50 Brabantse woorden die je moet kennen (inclusief vertaling)

De gekste Brabantse woorden voor eten en drinken

Peperkoek: Geen kruidig gebak, maar gewoon ontbijtkoek. Of zoals sommigen zeggen: Snelle Jelle.

Kuukskes: Klinkt als een schattig huisdier, maar het zijn gewoon koekjes.

Sausje eronder: Nee, de saus zit niet letterlijk onder je bord. Het betekent gewoon pasta met saus erop, zoals de rest van Nederland het ook bedoelt. Waarom 'eronder'? Omdat het kan.

Snuupke: Een borrel, shotje of ander alcoholisch drankje. "Lustte un snuupke?" betekent "wil je een drankje?"

Quukske: Een klein koekje of tussendoortje. Vergelijkbaar met kuukskes maar dan nog kleiner.

Priegeltje: Een heel klein beetje. "Geef me maar een priegeltje" betekent dat je echt niet veel wilt.

Typische Brabantse woorden over tijd en haast

Subiet: Vertaling: zometeen. Als een Brabander zegt "ik kom subiet", weet dan dat het nog wel even kan duren.

Aangereden: Paniek niet, er is niemand gewond. Het betekent gewoon dat je onderweg bent. "Ik ben al aangereden" betekent dus "ik ben al vertrokken".

Drek doen: Klinkt vies, maar het betekent gewoon dat je iets over een tijdje gaat doen. "Ik ga dat drek doen" betekent "dat doe ik straks wel".

Afgewerkt: Als je afgewerkt bent, ben je klaar met je werk. Niet per se uitgeput, gewoon klaar voor de dag.

Rap: Snel, vlug. "Doe maar rap" betekent "schiet een beetje op".

Dur: Daar. "Komde dur bai" betekent "kom daar maar".

Brabantse woorden die je gewoon níet snapt

Koekwaus: Een scheldwoord dat eigenlijk niemand echt beledigt. Je bent gewoon een beetje een idioot, maar op een vriendelijke manier.

Begaaid: Heb je een kater? Dan voel je je begaaid. Waarschijnlijk omdat je gisteren te veel bier had.

Witte geit: Heeft niks met dieren te maken. Het betekent "weet jij het?". Logisch toch?

Welluk / Wablief: Als je iets niet verstaat, zeg je niet "wat zeg je?", maar "welluk?" of "wablief?". Klinkt vriendelijker.

Wa zedde nou: Nog zo'n variant op "wat zeg je nou?". Gebruik je als je verbaasd bent over wat iemand zegt.

Joepie de poepie: Uitroep van blijdschap. Als je blij bent, zeg je niet gewoon "yes", maar "joepie de poepie".

Mem: Grootmoeder, oma. "Mem" klinkt een stuk liever dan het formele grootmoeder.

Brabantse woorden over familie en bezit

Ons mam: Niet "mijn moeder", maar "ons mam". Ook al heb je maar één moeder, in Brabant is het een gezamenlijk bezit. "Ons opa" en "ons oma" horen daar ook bij.

Hedde gij geen bier bij: Deze vraag wordt meestal gesteld als er géén bier meer is, en dat is een probleem. Het betekent letterlijk "heb jij geen bier meer in huis?", maar de ondertoon is "wat een drama".

Gij / Ge: Jij. In plaats van "heb jij", zeggen Brabanders "hedde gij" of gewoon "hedde ge".

Hoe Brabantse woorden werken in zinnen

Langs jou: Je zit niet naast iemand, maar langs iemand. "Kom maar langs mij zitten" betekent gewoon "ga naast me zitten".

Onder hockey: Je zit niet op hockey, maar eronder. Waarom? Omdat Brabant zijn eigen regels heeft.

Zeik nie lauw: Als iemand je 'de zeik nie lauw' maakt, betekent dat je niet bang voor hen bent. Letterlijk vertaald slaat het nergens op, maar dat is juist het mooie eraan.

Das nie / Das echt: Twee manieren om "dat is niet zo" of "echt niet" te zeggen. Handig voor als je het ergens niet mee eens bent.

Links strijken: Niet alleen de linkerkant van je broek strijken, maar binnenstebuiten strijken.

Brabantse woorden voor in huis en dagelijks leven

Sproeier: Een douche. Voor niet-Brabanders klinkt dit als een tuinslang, maar het is echt een douche.

Pakkendrager: De bagagedrager van je fiets. "Spring maar op m'n pakkendrager" betekent achterop de fiets.

Sjiek: Mooi, netjes, chic. Als iets sjiek is, is het echt mooi.

Skôn: Mooi, prachtig. "Dat is skôn" betekent "dat is mooi".

Typische Brabantse uitdrukkingen

Houdoe: Doei, tot ziens, de mazzel. Gewoon gedag zeggen op z'n Brabants.

Zund: Jammer, zonde. Als iets zund is, is het jammer.

Bekant: Je hebt iets net niet gehaald. "Dat proefwerk heb ik bekant niet gehaald" betekent dat je heel dichtbij was, maar net niet over de streep kwam.

Keigezellig: Niet gewoon gezellig, maar echt heel erg gezellig. Het ultieme Brabantse compliment.

Verrekte: Verdomde, heel erg. Wordt vaak gebruikt als versterking: "verrekte koekwaus" of "verrekte zund".

Grote grijze geitenbreier: Een scheldwoord dat eigenlijk nergens op slaat, maar wel lekker klinkt om te zeggen.

Nog meer Brabantse woorden die je moet kennen

Komde dur bai: Kom daar maar, kom maar langs. Een uitnodiging om te komen.

Ploats zat: Ruimte genoeg, plaats zat. "Dur is ploats zat" betekent er is genoeg ruimte.

Kwèèk: Kwijt. "Ik ben m'n sleutels kwèèk" betekent "ik ben mijn sleutels kwijt".

Niks aan de hand: Wordt in Brabant vaak gebruikt om iemand gerust te stellen, maar ook als understatement als er juist wel veel aan de hand is.

Das nie normaal: Dat is niet normaal, dat is extreem. Kan zowel positief als negatief bedoeld zijn.

Ik zak d'r doorheen: Ik slaag niet voor een toets of examen. Een Brabantse manier om te zeggen dat het niet goed gaat.

Ge maakt me nie lauw: Je maakt me niet bang. Een stoere uitspraak om te laten zien dat je niet geïntimideerd bent.

Hedde da gezien: Heb je dat gezien? Een veelgebruikte uitroep als er iets bijzonders gebeurt.

Nie te doen: Niet te geloven, ongelooflijk. Als iets "nie te doen" is, is het bizar of schokkend.

Das toch geen gezicht: Dat ziet er niet uit, dat is niet netjes. Een manier om te zeggen dat iets er slecht uitziet.

Ge moet nie zeuren: Je moet niet zeuren, niet klagen. Een typisch Brabantse manier om iemand te vertellen dat ze moeten stoppen met zeiken.

Das een ander koek: Dat is een ander verhaal, dat is iets anders. Vergelijkbaar met "dat is een ander paar mouwen".

Ge zit me te besodemieteren: Je zit me te belazeren, je liegt. Een vriendelijke manier om te zeggen dat je denkt dat iemand onzin vertelt.

Waarom Brabantse woorden zo bijzonder zijn

Het mooie aan Brabantse woorden is dat ze vaak totaal geen logica hebben voor buitenstaanders, maar voor Brabanders volkomen normaal zijn. 'Sproeier' voor douche, 'pakkendrager' voor bagagedrager, 'links strijken' voor binnenstebuiten strijken. Het is een taal binnen een taal.

Veel Brabantse uitdrukkingen zijn inmiddels zelfs opgenomen in de Van Dale, wat bewijst dat het dialect een serieuze invloed heeft op het Nederlands. Woorden als 'koekwaus' en 'houdoe' zijn inmiddels bijna mainstream.

En laten we eerlijk zijn: Brabantse woorden klinken gewoon veel leuker dan standaard Nederlands. "Keigezellig" is toch veel enthousiaster dan "supergezellig"? En "verrekte koekwaus" heeft meer pit dan "idioot". Of je nu zelf Brabander bent of gewoon nieuwsgierig naar het dialect, deze 50 woorden geven je een complete inkijk in hoe creatief taal kan zijn. Das toch keigezellig?

Beeld: Aired

Liefs, Vera